Lage overnameprijs landbouwgrond niet onzakelijk

Winst uit onderneming is het totaal van de voordelen dat wordt verkregen uit een onderneming. Onzakelijke voordelen behoren niet tot de fiscale winst.

De vraag in een procedure voor de Rechtbank Noord Holland is of een landbouwer een aantal percelen al dan niet tegen een zakelijke overnamesom heeft verkregen. De percelen zijn verkregen bij ontbinding van de vennootschap onder firma, die de landbouwer dreef met zijn broer. Volgens de firma-akte werden de percelen bij de ontbinding tegen de waarde in verpachte staat overgedragen.

De landbouwer stelt zich op het standpunt dat hij de percelen tegen een onzakelijk lage prijs heeft verkregen. Door de overname van de percelen tegen de waarde in verpachte staat heeft hij een voordeel genoten, dat niet tot de winst behoort. De Belastingdienst is van mening dat de overnamesom zakelijk is bepaald. Het verschil tussen de waarde in het economische verkeer bij voortgezet agrarisch gebruik (WEVAB) en de overnamesom vormt een zakelijk gebruikersvoordeel, dat door de landbouwer is gerealiseerd bij herwaardering van de percelen in zijn aangifte IB/PVV 2017. Dit gebruikersvoordeel behoort tot de winst en valt niet onder de landbouwvrijstelling.

De rechtbank deelt de opvatting van partijen dat op een eventueel gebruikersvoordeel de landbouwvrijstelling niet van toepassing is. Het gebruikersvoordeel hangt niet samen met een waardeverandering van de grond, maar met het vennootschapscontract.

Volgens de rechtbank is de landbouwer niet geslaagd in het van hem verlangde bewijs voor onzakelijkheid van de overnamesom. Zijn stelling, dat de bepaling in het firmacontract over de overnamesom ongebruikelijk is, heeft de landbouwer niet onderbouwd. De rechtbank kan zonder nadere onderbouwing niet inzien dat met een vennoot buiten de familiekring een dergelijke bepaling niet zou zijn overeengekomen. De familierelatie tussen de vennoten is onvoldoende reden om aan te nemen dat deze bepaling berust op onzakelijke gronden. De rechtbank is van oordeel dat de bepaling op zakelijke gronden berust en dat de naleving ervan bij de verdeling van het vermogen van de vof in 2015 zakelijk is. Hieruit volgt dat de overnamesom zakelijk is bepaald en dat het in 2017 gerealiseerde gebruikersvoordeel tot de belastbare winst behoort.